THI CA VÀO HẠ

 

                                                                        Nguyễn Quý Đại

 

                                               tp_4.gif (15393 bytes)

                                                                                               

 

Khí hậu nhiệt đới mùa hạ rất nóng, nên học sinh ở Việt Nam nghĩ hè 3 tháng, các công sở đều nghỉ vào buổi trưa.. Nhưng các quốc gia Âu Châu học sinh nghỉ hè 6 tuần lễ, ở Ðức khí hậu lạnh, nắng ấm rất ít nên hè về người ta thường đi nghỉ hè các vùng biển Ðịa Trung Hải.vv.. Tiểu bang Bayern nghỉ hè vào cuối tháng 7 nhưng các tiểu bang khác nghỉ hè từ cuối tháng 6, sở dĩ có sự khác biệt như vậy, Chính phủ Cộng Hoà Liên Bang Đức muốn chia thời gian trên tránh trình trạng kẹt xe vì quá nhiều người đi nghỉ hè.  

 

 Muà hè ở Việt Nam có sự khác biệt về thời tiết, Sài gòn thường có 2 muà mưa nắng,trời  nắng chói chang của Sài Gòn đã làm cho Nguyên Sa nghĩ ngay đến người em gái mặc áo lụa Hà Đông “ nắng Sài Gòn, anh đi và chợt mát . Bởi vì em mặc áo lụa Hà Đông… “ Tháng 8 Sài Gòn thường mưa ngập nước, nhưng miền Trung trời nóng như lửa đổ, cỏ cháy vàng những cánh đồng lúa gặt xong còn trơ lại những gốc rạ trên mặt ruộng nức nẻ, các dòng sông cạn nước để lộ những nông cát trắng phau, khắp nơi phượng vĩ nở đỏ với tiếng ve sầu.     

                       

Trên đường vắng ngập tràn hoa phượng đỏ

Em bùi ngùi không nở bước anh ơi

Những cánh hoa hiu hắt rụng ven trời         

Chép trong gió mấy lời hoa vĩnh biệt

 

Xác hoa rụng phải chăng hồn hoa chết?

Sắc hoa tàn, tan tác một đời hoa

Bao mảnh tim rỉ máu, lệ chan hoà,

Là những vết thương lòng đang nức nở

 

Gió tàn nhẩn trút như thác đổ

Trên tóc em, ngập xuống cả làn môi

Một giấc mơ rời rả, lững lờ trôi

Em muốn vớt về chôn nếp áo

Hoa Phượng Nguyễn Vỹ

                                  

 

Trưa hè ở Ðà Nẳng, Huế im lặng đời sống như ngừng lại vì trời quá nóng, đường phố vắng lặng. Dưới bóng mát các tàng cây những bác xích lô ngồi lim dim ngủ, thỉnh thoảng vài ba con chim đi kiếm mồi làm ngưng tiếng ve sầu trong trưa vắng.

 

Xào xạc đường trưa vắng bóng người

Bốn bề nắng hạ chẳng bằng  soi

Lơ thơ dưới núi hàng thông cỗi

Trắng  xoá bên trời tảng đá vôi

Một bước ngạt ngào trăm thức cỏ

Trước sau thăm thẳm một màu trời

Dừng chân ngắm cảnh bên bờ đá

Kia cánh hoa vàng tưởng nhớ

   Nguyễn Giang

 

 

            Nhạc phẩm bất hủ „nỗi buồn hoa phượng“ một thời làm rung động tuổi học trò lúc chia tay trong mấy tháng hè, để rồi mỗi người một phương trời. Mỗi khi hè về các nữ sinh thường ép những cánh hoa phượng, hoa pensé, hoa mimosa vào lưu bút như “em tan trường về, mưa bay mờ mờ, anh trao vội vàng chùm hoa mới nở, ép vào cuốn vở….”  Niên học mới biết bao đổi thay, nam sinh lên đường thi hành quân dịch, nữ sinh một vài cô lên xe hoa về nhà chồng, bỏ mái trường thân yêu.

 

„ Mỗi năm đến hè lòng man mác buồn, chín mươi ngày qua chứa chang tình thương, ngày mai xa cách hai đứa hai nơi, phút gần gủi nhau mất rồi, tạ từ là hết người ơi ! tiếng ve nức nở buồn hơn tiếng lòng, biết ai còn nhớ đến ân tình sâu trường xưa in bóng hai đứa nay đâu ?...Nếu ai đã từng nhặc hoa thấy buồn, cảm thông được nỗi vắng xa người thương, Màu hoa phượng thắm như máu con tim, Mỗi lần hè thêm kỷ niệm, người xưa biết đâu mà tìm...! (không nhớ tên tác giả)

 

            Hè ở Đức cũng như các nước Đông Âu có nắng ấm vài ba tháng, thời gian ngắn nhưng ánh nắng mặt trời đem niềm vui về với mọi người. Muà hè ở đây khác với quê hương Việt Nam không có phượng vĩ và tiếng ve sầu. Người ta nao nức dành thời gian nghỉ hè tắm biển, hay chọn vùng đồi núi thưởng thức gío trăng.

 

 Lúc còn ở  quê nhà, muà hè ít nghe người ta bàn đến chuyện đi nghỉ hè tắm biển, ở Sài Gòn cuối tuần ra Vũng Tàu (đi Cap) có thể thưởng thức gió mát cuả biển, nghe sóng vỗ, tiếng thì thầm cuả những hàng cây phi lao xanh lá. Quê hương chúng ta đẹp có biển rộng, sông dài không cần đi đâu xa. Ở Đà nẳng sáng sớm chạy xe tới Mỹ Khê tắm trước khi đi học. Có thể thời tiết với nắng ấm làm cho đời sống con người năng động.., nếu chúng ta đi về miền Nam nước Ý. Người Ý ở đây họ sinh họat ồn ào hơn, ngược lại người Đức sống trầm lặng, đôi khi lạnh lùng, phải chăng thiếu nắng mặt trời ? 

 

Nắng đã rực, cây vườn im thơ gió

Ngõ đầy ruối, vàng bóng bướm ong qua

Tiếng cuốc gọi chiều chiều vàng bụi cỏ

Và chiều chiều dom đóm rủ nhau ra

                       

Các đình chùa đã bắt đầu dựng rạp

Những vàng hương, mũ mả chất như non

Người từng lũ kéo nhau vào cầu mát

Mấy đêm hè chiêng trống cháp nhau luôn

 

Trong đồng lúa cũng bắt đầu khát nước

Lũ gái tơ uể oải kéo dây gàu

Ðã hết cả những hội hè đám rước

Vào việc làm họ chán cả chào nhau

Vào Hè của  Anh Thơ

 

       Sinh hoạt hè khác hẳn với cảnh trí của đêm trăng hay buổi trưa mùa xuân nhẹ nhàng im mát, buổi trưa hè trong không khí oi bức, ngột ngạt như muốn thiêu đốt mọi người lẫn cảnh vật chung  quanh, ong bướm cũng chẳng buồn bay tìm hoa hút nhụy .

 

Nắng, nắng suốt trời vàng giải nắng

Gió heo mây không biết trốn phương nào

Vườn chuối rủ héo dần trong im lặng

Những rau bèo chết cạn ở trong ao

Bàng Bá Lân

 

 

Đời sống của người dân quê Việt Nam chịu đựng thời tiết muà hè khắc nghiệt, hạn hán. Miền Nam nhờ sông Mekong không thiếu nước, nhưng các vùng quê tại miền Trung hay Bắc muà hè các dòng sông thường thiếu nước, giếng nước sâu đôi khi cạn tận đáy  

 

Ngoài đồng ruộng lúa vàng khô cháy xác

Nắng chang chang không một bóng râm thừa

Chó điên dại chạy rong tìm chổ mát

Trâu buồn rầu nằm đợi vũng tràn mưa ..

 

Kiếp ve sầu.

im lặng. Cánh đồng quê yên ngủ

Giấc say sưa dưới ánh trời chì

Trên vòm xanh mây uể oải không đi

Nắng lửa trút nặng nề như bạc chảy

Bổng trong khóm lá xanh gần đấy

Tiếng ve kêu ran rỉ đưa ra

Khi khoan thai, khi rộn rã như mưa

Làm rung động khí trời lặng lẽ....

                                               Bàng Bá Lân

 

Những bức tranh vào hạ của quê nhà, dù mộc mạc nhưng gợi lại niềm xúc cảm bâng khuâng,  trong lòng người viễn xứ với tâm hồn mang nặng tình quê. Tình yêu quê hương bàng bạc nơi đồng ruộng từ những đàn cò trắng, đàn ém bay lượn trong rán trời chiều. Cây đa bên cạnh mái đình làng, tiếng sáo diều vi vu . Tất cả hình anh đẹp quyến rũ của quê hương chỉ còn lại trong kỷ niệm, hoài vọng cuả đời người đã rời quê hương đất mẹ. Nhà thơ Trần Hoan Trinh đã gợi lại kỷ niệm

 

                         Em một thưở quần xanh áo trắng

Leo cổng trường trốn học đi rông

Bên cửa lớp mơ đất trời biển lớn

Và trong tim nở thắm một môi hồng„

 

 Hơn 2 thập niên trôi qua, tôi chưa có dịp về thăm lại cây đa đình làng, ngôi trường xưa ấp ủ tuổi học trò, để được đi trên con đường làng bé nhỏ có luỹ tre xanh !!  

 

Dưới gốc đa già, trong vũng bóng

Nằm mát đàn trâu ngẫm nghĩ nhai

Ve ve rung cánh ruồi say nắng

Gà gáy trong thôn những tiếng dài

 

Trời  lơ cao vút không buông gió

Đồng cỏ cào phô cánh lược hồng

Êm đềm sóng lụa trôi trên lúa

Nhạc ngựa hồng đường xa rắc tiếng đồng..

 

Quán cũ nằm lườI trong sóng nắng

Bà hàng thưa khách ngả thiu thiu

Nghe mồ hôi chảy dầm như tắm

Đứng lặng trong mây một cánh diều.

  Bàng Bá Lân

 

Tôi không nhớ rõ nhạc phẩm do ai sáng tác (Nguyệt Ánh ?) với lời nhạc thật đượm tình quê hương “nắng bên đây cũng là nắng ấm, nhưng ấm sao bằng nắng ấm quê hương”. Có lẽ chúng ta đều mơ ước một lần trở về để sưới ấm tình người !